Nguyên tắc giao kết hợp đồng lao động

Điều 15. Nguyên tắc giao kết hợp đồng lao động 1. Tự nguyện, bình đẳng, thiện chí, hợp tác và trung thực. 2. Tự do giao kết hợp đồng lao động nhưng không được trái pháp luật, thỏa ước lao động tập thể và đạo đức xã hội.

Nguồn: Toàn văn điều luật — Luật Minh Bạch

1. Nguyên tắc theo Điều 15

Căn cứ: Điều 15 Bộ luật Lao động 2019 (45/2019/QH14).

Điều 15 quy định hợp đồng lao động được giao kết trên cơ sở tự nguyện, bình đẳng, thiện chí, hợp tác và trung thực. Đây là các nguyên tắc nền tảng, chi phối toàn bộ quá trình từ đề nghị, thương lượng đến ký kết.

• Tự nguyện: Các bên tự do bày tỏ ý chí, không bị ép buộc, lừa dối, đe dọa. Ví dụ: người sử dụng lao động không được buộc người lao động ký hợp đồng với điều khoản trái ý chí để giữ việc làm.
• Bình đẳng: Các bên ngang hàng về tư cách pháp lý khi thương lượng, dù thực tế vị thế kinh tế có thể khác biệt.
• Thiện chí, hợp tác: Các bên trao đổi thông tin trung thực, tôn trọng lợi ích chính đáng của nhau trong suốt quan hệ lao động.
• Trung thực: Không cung cấp thông tin sai lệch về công việc, trình độ, điều kiện lao động. Ví dụ: người lao động khai không đúng bằng cấp, hoặc người sử dụng lao động giấu mức lương thực tế, đều vi phạm.

Nguyên tắc này gắn với Điều 16 (nghĩa vụ cung cấp thông tin trung thực) và Điều 17 (không được giữ bản chính giấy tờ tùy thân, buộc thế chấp tài sản). Hợp đồng giao kết vi phạm tự nguyện có thể bị tuyên vô hiệu theo Điều 49.

Thực tiễn: nhiều tranh chấp phát sinh do người sử dụng lao động ép ký hợp đồng ngắn hạn liên tục hoặc buộc ký cam kết phụ trái luật. Tòa án thường xem xét yếu tố tự nguyện, trung thực để xác định hiệu lực hợp đồng và bảo vệ bên yếu thế.

2. Tự nguyện, bình đẳng

Nội dung đang được biên soạn.

3. Không trái pháp luật

Nội dung đang được biên soạn.

4. Hệ quả khi vi phạm

Nội dung đang được biên soạn.

Lưu ý khi áp dụng

Bài viết dựa trên quy định pháp luật hiện hành tại thời điểm cập nhật, bao gồm:

• Bộ luật Lao động 2019 (45/2019/QH14) - Điều 15