Điều 65. Thời điểm chấm dứt hôn nhân Hôn nhân chấm dứt kể từ thời điểm vợ hoặc chồng chết. Trong trường hợp Tòa án tuyên bố vợ hoặc chồng là đã chết thì thời điểm hôn nhân chấm dứt được xác định theo ngày chết được ghi trong bản án, quyết định của Tòa án.
Nguồn: Toàn văn điều luật — Luật Minh Bạch
Nội dung đang được biên soạn.
Nội dung đang được biên soạn.
Nội dung đang được biên soạn.
Nội dung đang được biên soạn.
Điều 65 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 (52/2014/QH13) quy định thời điểm chấm dứt hôn nhân phụ thuộc vào phương thức giải quyết. Tuy nhiên, thực tiễn áp dụng phát sinh nhiều vấn đề cần lưu ý.
Thứ nhất, về ly hôn tại Tòa án. Theo Điều 65 khoản 1, quan hệ hôn nhân chấm dứt kể từ ngày bản án, quyết định ly hôn của Tòa án có hiệu lực pháp luật. Điều này có nghĩa là thời điểm chấm dứt không phải là ngày mở phiên tòa, không phải ngày tuyên án, mà là ngày bản án có hiệu lực. Bản án sơ thẩm có hiệu lực sau 15 ngày nếu không có kháng cáo, kháng nghị (Điều 273, 274 Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015). Trường hợp có kháng cáo, kháng nghị, thời điểm chấm dứt là ngày bản án phúc thẩm được tuyên. Thực tế phát sinh vướng mắc: nhiều đương sự lầm tưởng hôn nhân chấm dứt ngay khi Tòa tuyên án sơ thẩm, dẫn đến hành vi kết hôn mới trước khi bản án có hiệu lực, cấu thành tội bigam theo Điều 182 Bộ luật Hình sự 2015.
Thứ hai, về ly hôn theo yêu cầu của một bên. Điều 56 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 quy định Tòa án giải quyết khi có đủ điều kiện, bao gồm vợ hoặc chồng có hành vi bạo lực gia đình vi phạm nghiêm trọng quyền, nghĩa vụ của vợ, chồng. Lưu ý: Tòa án áp dụng thời điểm chấm dứt theo Điều 65, không phải thời điểm phát sinh hành vi bạo lực. Nhiều đương sự nhầm lẫn, cho rằng hôn nhân chấm dứt kể từ thời điểm bị bạo lực.
Thứ ba, về ly hôn tại Ủy ban nhân dân. Theo Điều 55, vợ chồng thỏa thuận ly hôn, không có tranh chấp, thì được ly hôn tại Ủy ban nhân dân. Thời điểm chấm dứt là ngày ghi vào sổ đăng ký ly hôn. Đây là điểm khác biệt quan trọng so với ly hôn tại Tòa án.
Thứ tư, lưu ý thực tiễn quan trọng. Sau khi chấm dứt hôn nhân, các quan hệ tài sản, con cái được giải quyết theo Điều 59, 68, 81 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014. Việc xác định đúng thời điểm chấm dứt có ý nghĩa pháp lý quan trọng trong phân chia tài sản chung, xác định quyền nuôi con và nghĩa vụ cấp dưỡng.
Bài viết dựa trên quy định pháp luật hiện hành tại thời điểm cập nhật, bao gồm:
